Er zit niet meer in het liberalisme

Dinsdag zat ik rond de tafel met Guy Verhofstadt. Een geweldige ervaring. De beelden van Verhofstadt die door een kritische groep politieke wetenschappers wordt ondervraagd zie je op 4 juni in het 19u- en laatavondnieuws van VTM.
Verhofstadt kwam er zijn ambitieuze Europese plannen uit de doeken doen. Verhofstadt wil met de opbrengst van Euro-obligaties investeringen doen om de economie terug op gang te trekken.
Wat voor investeringen hij precies wilt doen, is iets wat hij zelf niet echt aanhaalt. Pas wanneer ik hem vraag hoe hij dat precies wil invullen begint hij over groene investeringen, vooral in hernieuwbare energie, dat in de vorm van een coöperatief systeem waarin verbruikers ook producenten worden. Maar zoals we weten wil Open VLD ook investeren in meer wegen, meer logistiek, meer bedrijventerreinen. Zo is de Open VLD een van de voortrekkers van de verbreding van de Ring en de Lange Wapper-brug.
Verschillende top-economen, zoals bijvoorbeeld Geert Noels, geven Groen! gelijk wanneer we zeggen dat logistiek de economie van het verleden is. Het creëert weinig meerwaarde voor de economie, weinig nieuwe jobs, maar wel veel overlast en files, wat terug schadelijk is voor de economie. Willen we investeringen doen, dan doen we dat het best in de economie van de toekomst. Dan kiezen we best voor innovatieve industrieën, die ons leven duurzamer maken, zoals duurzame en milieuvriendelijke wagens, supergeïsoleerde woningen, hernieuwbare energie, …

Wat vooral opvalt is dat Verhofstadts plannen niet gemaakt zijn voor een parlementslid. Met zijn boek stelt hij zich kandidaat voor het voorzitterschap van de Commissie, of binnenkort misschien het presidentschap van de EU, al wil hij dat zeker niet gezegd hebben. Misschien is het zelfs terug een sollicitatie om premier te kunnen worden?
We kunnen dan ook betwijfelen of Guy Verhofstadt in het parlement meer zal uitblinken dan zijn collega oud-premier Jean-Luc Dehaene, die een van de slechtste Europarlementsleden wordt genoemd.

Opvallend was Verhofstadts schuldbekentenis. Hij heeft naar eigen zeggen vroeger inderdaad te veel geijverd voor een onbegrensde vrije markt zonder overheidsoptreden. Hij erkent ondertussen gelukkig dat een economie zichzelf niet in hand kan houden maar duidelijke spelregels nodig heeft. Maar die spijt komt te laat. Deze crisis toont duidelijk de gebreken aan van jaren liberaal beleid van deregulering en privatiseringen. Deze crisis toont het falen aan van het liberalisme. Moet een liberaal ons dan terug uit die crisis helpen?

Groen! stelt al jaren dat er grenzen zijn aan wat de planeet en de maatschappij aankan. Die grenzen moeten dan ook duidelijk getrokken worden rondom de economie. Er is niets mis met winst maken, maar dat mag niet ten koste gaan van de natuur, buurtbewoners en de werknemers. Daarom pleiten wij voor een economie op mensenmaat.

Kiezen we voor de oplossingen van vroeger of kijken we vooruit?

De socialisten, nu zeker?

Zo zeker ben ik daar niet van.
Sinds het ontstaan van de Vlaamse regering zijn de Vlaamse socialisten onafgebroken aan de macht in Vlaanderen. In 1995 riep men luid: “SP is nodig!” In 2009 heeft men “nu zeker” nood aan de SP.A. En toch beweert de SP.A dat ze nodig zijn om een sociaal en progressief beleid te voeren.

Ik ben teleurgesteld in de SP.A. Maakt de SP.A deel uit van een rechtse regering dan kan zij echt het verschil niet maken. In de paarse regering Verhofstadt II zorgde zij mee voor de fiscale amnestie, die fiscale fraudeurs beloonden in plaats van de gewone man die trouw zijn belastingen betaalden. Ze stemden mee met de notionele intrestaftrek dat een cadeautje is aan bedrijven, dat de belastingbetaler 2,4 miljard Euro kost. Omdat er aan deze financiële aftrek voor bedrijven geen voorwaarden werden gesteld kwamen er ook geen nieuwe jobs bij of investeringen in innovatie. Dit werd dus puur een cadeautje aan de aandeelhouders.
De SP.A stemden in de Vlaamse regering ook mee voor de jobkorting die de Vlaming opdeelt in werkende Vlamingen die beloond moeten worden en profiterende Vlamingen die dringend aan het werk moeten. Vergeet de Vlaamse Regering daarmee toch ook wel onze gepensioneerden die niet rondkomen met hun pensioen, langdurig zieken, mensen die hun job verloren door de financiële crisis, huisvrouwen, gehandicapten en Brusselse Vlamingen.

In ons rijke Vlaanderen waar 1 op 10 beneden de armoedegrens leeft en de werkloosheid terug oploopt tot 10% moeten we echt kiezen voor een solidaire samenleving en een sterker armoedebeleid. Met hogere en welvaartsvaste uitkeringen kunnen we mensen echt helpen. Er moet meer geïnvesteerd worden in duurzame jobs en in de sociale economie. Door de mensen die het eerst nodig hebben te helpen bij de isolatie van hun woning, kunnen we hun energiefactuur drastisch naar beneden drukken.

Met een fors investeringsplan in een nieuwe groene economie kunnen we massaal nieuwe jobs creëren. We doen dit echter op een duurzame verstandige manier, met projecten die onze economie vergroenen en onze energiekosten doen dalen, zoals investeren in het beter isoleren van woningen en gebouwen.

Maar we moeten ook kiezen voor kwaliteitsvolle jobs. Jobs die het mensen mogelijk maken gezin en arbeid te combineren. Zo kiezen we pas echt voor de kwaliteit van het leven.

Wil de SP.A onze partner zijn om deze groene en sociale economie te organiseren?

De inzet van de verkiezingen 1: economie

De campagne schiet op gang. Al staan we nog zo’n kleine 100 dagen voor de verkiezingen. Het wordt nu al duidelijk waar de verkiezingen over zullen gaan.
Vooral de economische situatie zal voor veel kiezers een doorslaggevend thema zijn om te beslissen welke partij zij zullen steunen met hun stem.

In deze tijd van sociale, economische en ecologische crisissen, hebben mensen nood aan positieve verhalen. Groenen zijn geen doemdenkers. Wij geloven dat de uitdagingen waar we vandaag voor staan een kans zijn om de wereld radicaal om te draaien. Die uitdagingen zijn opportuniteiten om in te zien wat beter kan en vooral wat anders moet.

Groen! is hier klaar voor. Ons economische programma is het laatste jaar enorm sterk uitgebouwd. Al is het ineenklappen van het economische systeem een bevestiging van wat groene partijen al jaren zeggen.

Het liberale denken heeft zijn grenzen. Dat ervaren mensen al langer, maar nu zijn we op volle kracht tegen een van die grenzen gebotst. Met onherstelbare schade als gevolg. De gebrekkige overheidscontrole op schimmige constructies van banken en andere financiële instellingen houdt ons nu al meer dan een jaar in de ban en zal dat wellicht nog lang blijven doen. Sinds de jaren 70 zijn politici bezig met het afbreken van strenge regulering rond financiële instellingen. Wetgeving die nochtans werd ingevoerd na de financiële crisis in 1930 door Keynes en Roosevelt om dergelijke scenario’s in de toekomst te vermijden. Het waren ook de politici die in de jaren ‘90 kozen voor liberaliseringen, meer deregulering, privatiseringen en meer competitie. De essentie van deze crisis is dat banken en andere financiële instellingen in plaats van dienaren van de economie en de samenleving, er de meesters van geworden zijn.

De meest overtuigde believers van de “Vrije Markt” zijn nu de hardste roepers om financiële steun van de overheid. De overheid pompt dan ook miljarden in de banksector. En begrijp me niet verkeerd, dat moet ook gebeuren. We moeten erger voorkomen.
Maar het mag niet zijn dat er niets structureel verandert aan de banken. Het mag niet zijn dat autobedrijven gewoon geld krijgen van de overheid en daar niets voor in de plaats moeten doen. Het mag niet zijn dat we gewoon alles zijn loopje laten.

Bedrijven groeien over landsgrenzen heen en vergaren zo meer macht dan de regeringen van die landen. Zulke grote bedrijven doen met die landen wat ze willen. Ze kunnen ze afdreigen met ontslagen om verschillende maatregelen, zoals strenge milieuregels, tegen te houden. Bedrijven groeien over landsgrenzen heen en verliezen zo het contact met hun werknemers. Ze groeien boven het hoofd van vakbonden, zodat ook deze zielig lijken en hulpeloos staan.
We moeten radicaal kiezen voor een andere economie. Een economie op mensenmaat. Een economie die ten dienste staan van de mensen. Een economie van en voor mensen. Die eerst kijkt naar de wereld rondom hen (milieu, werkgelegenheid, …) en dan pas naar hun aandeelhouders en hun eigen broekzakken.

Groen! en alle andere groenen in Europa en de wereld worden gesteund door VN-secretaris-Generaal Ban-Kimoon in hun vraag om een New Green Deal. Deze grootschalige operatie maakt het mogelijk om de energiecrisis, klimaatcrisis, sociale crisis en economische crisis samen aan te pakken. De ene is immers nauw verbonden met de andere.
Om de economie terug op gang te brengen hebben we investeringen in deze economie nodig. Wij willen de kans grijpen door via sociale en ecologische projecten de economie te vergroenen en zo te investeren in de economie van de toekomst. Via nieuwe energieprojecten worden vele nieuwe jobs gecreëerd. Zo bijvoorbeeld bij isolatie. Door meer huizen te isoleren, creëren we nieuwe jobs, verlagen we de energiefactuur van de mensen zodat hun koopkracht stijgt en verlagen we het verbruik en de CO2-uitstoot.

Hoe gaat dat spreekwoord weer over die 3 vliegen en die klap?